فیزیوتراپی- فیزیوتراپیست (شهرستان آمل)

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

+ نوشته شده در یکشنبه بیست و ششم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 23:57 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

هرم شواهد (سلسله مراتب شواهد) و خلاصه‌ای از انواع طرح‌های مطالعاتی

هرم شواهد (Evidence pyramid) یا سطوح شواهد (Levels of evidence) که به عنوان سلسله مراتب شواهد (Hierarchy of evidence) نیز شناخته می‌شود، به تجسم سطوح مختلف شواهد تحقیقاتی در مراقبت سلامت کمک می‌کند. هرم شواهد، ابزاری است که برای ارزیابی کیفیت و اعتبار شواهد علمی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این هرم، انواع مختلف مطالعات و شواهد را براساس میزان اعتبار و قوت آنها، در یک ساختار سلسله مراتبی تنظیم و مشخص می‌کند.

در پایه هرم، طرح‌های مطالعاتی پایه‌تری وجود دارد و در قسمت‌های بالاتر آن، مطالعات با کیفیت‌تری قرار دارند که تحت آزمایش‌های دقیق برای اثربخشی قرار گرفته‌اند. با بالا رفتن از هرم، مقدار اطلاعات موجود کاهش یافته، اما کیفیت و ارتباط آن با عمل بالینی افزایش می یابد. این ساختار هرمی راهنمای روشنی برای انتخاب بهترین شواهد جهت تصمیم‌گیری در مورد مراقبت از بیماران به پزشکان، محققان و کلینیسین‌ها ارائه می‌دهند.

هدف از هرم شواهد

هرم شواهد یک ساختار سلسله‌مراتبی است که انواع مختلف مطالعات را بر اساس اعتبار و قابلیت اطمینان آنها در پاسخ به سوالات تحقیقاتی رتبه‌بندی می‌کند.

هدف اصلی از هرم شواهد، کمک به تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد در حوزه‌های مختلف پزشکی و سایر بخش‌های مرتبط با سلامت است. با استفاده از این هرم، می‌توان به راحتی تشخیص داد که کدام نوع مطالعه، قوی‌ترین و معتبرترین شواهد را ارائه می‌دهد.

هرم شواهد به ما کمک می‌کند تا شواهد علمی را به طور مؤثر ارزیابی کنیم، تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد را انجام دهیم و از اطلاعات نادرست و گمراه‌کننده جلوگیری کنیم.

با توجه به اطلاعات ارائه شده، هرم شواهد ابزاری بسیار مهم برای ارزیابی و استفاده از شواهد علمی در شرایط بالینی است.

هرم شواهد از پایین به طرف بالا

هرم شواهد (سلسه مراتب شواهد) یک ساختار منظم برای دسته‌بندی انواع شواهد علمی است که از پایین (سطوح با اعتبار کمتر) به بالا (سطوح با اعتبار بیشتر) تنظیم می‌شود. این هرم به پژوهشگران، کلینیسین‌ها و تصمیم‌گیرندگان کمک می‌کند تا کیفیت و قابلیت اطمینان شواهد را ارزیابی کنند. در اینجا این سلسله مراتب از پایین به طرف بالا، با در نظر گرفتن گایدلاین‌ها (راهنماها) که در قله هرم قرار دارند، ارائه می‌شود.

ایده‌ها، نظرات کارشناسان و تجربیات شخصی (Background Information/Expert Opinion)

توضیح: پایین‌ترین سطح هرم شامل نظرات کارشناسان، تجربیات بالینی فردی یا اطلاعات پایه‌ای است که شواهد سیستماتیک (نظام‌مند) پشت آن‌ها وجود ندارد.

مثال: توصیه یک پزشک بر اساس تجربه شخصی بدون استناد به مطالعه علمی.

ویژگی: اعتبار پایین به دلیل نبود پشتوانه تحقیقاتی قوی و احتمال سوگیری.

مطالعات حیوانی و آزمایشگاهی (Animal and Laboratory Studies)

مطالعات حیوانی و آزمایشگاهی در پایه هرم قرار دارند (سطح دوم)، زیرا اگرچه برای درک مکانیسم‌های بیولوژیکی و اثبات اولیه مفاهیم مهم هستند، اما به دلیل محدودیت در تعمیم‌پذیری به انسان‌ها، از اعتبار کمتری برخوردارند.

این سطح شامل تحقیقات پایه‌ای است که روی حیوانات یا در محیط آزمایشگاهی انجام می‌شود. این شواهد برای درک مکانیسم‌ها مفیدند اما مستقیماً به انسان تعمیم‌پذیر نیستند. این مطالعات معمولاً مقدمه‌ای برای تحقیقات بالینی هستند.

مطالعات موردی و گزارش‌های موردی (Case Reports/Case Studies)

مطالعات موردی (Case Studies) و گزارش‌های موردی (Case Reports) در سطح سوم هرم شواهد قرار می‌گیرند. این نوع مطالعات به‌دلیل ماهیت توصیفی و محدودیت‌های روش‌شناختی، از سطح اعتبار پایینی در میان انواع تحقیقات علمی برخوردارند.

توضیح: گزارش‌هایی از موارد خاص یا بیماران منفرد که تجربه‌ای خاص را توصیف می‌کنند.

مثال: شرح حال یک بیمار که پس از درمان خاصی بهبود یافته است.

ویژگی: اطلاعات مفید برای فرضیه‌سازی، اما به دلیل حجم نمونه کوچک، قابل تعمیم نیست.

گزارش‌های موردی و مطالعات موردی که در سطوح پایین‌تر هرم شواهد قرار دارند، به‌تنهایی نمی‌توانند به عنوان شواهد قوی برای تصمیم‌گیری‌های بالینی یا سیاست‌گذاری‌های سلامت استفاده شوند. با این حال، این مطالعات برای شناسایی موارد نادر، تولید فرضیه‌ها، و ارائه بینش‌های اولیه ارزشمند هستند.

مطالعات سری موردی (Case Series)

مطالعات سری موردی (Case Series) در هرم شواهد، کمی بالاتر از گزارش‌های موردی (Case Reports) و مطالعات موردی (Case Studies) قرار می‌گیرند، اما همچنان در سطوح پایین هرم طبقه‌بندی می‌شوند. این مطالعات به‌دلیل ماهیت توصیفی و نبود گروه کنترل، از اعتبار کمتری نسبت به مطالعات تحلیلی، تجربی یا آزمایشی برخوردار هستند.

توضیح: مجموعه‌ای از گزارش‌های موردی که گروه کوچکی از بیماران با شرایط مشابه را بررسی می‌کند.

مثال: بررسی 10 بیمار با یک بیماری خاص که به یک روش درمانی پاسخ داده‌اند.

ویژگی: کمی قوی‌تر از گزارش موردی، اما همچنان فاقد گروه کنترل و تصادفی‌سازی.

مطالعات سری موردی در سطوح پایین هرم شواهد قرار دارند و به‌تنهایی نمی‌توانند به عنوان شواهد قوی برای تصمیم‌گیری‌های بالینی یا سیاست‌گذاری‌های سلامت استفاده شوند. با این حال، این مطالعات برای شناسایی الگوها، تولید فرضیه‌ها، و ارائه بینش‌های اولیه در مورد بیماری‌ها یا درمان‌های جدید ارزشمند هستند.

بنابراین، این سطح اطلاعات مفیدی ارائه می‌دهد اما به دلیل فقدان گروه کنترل، از اعتبار محدودی برخوردار است.

مطالعات مقطعی (Cross-Sectional Studies)

مطالعات مقطعی، توصیفی یا تحلیلی هستند، اما به دلیل فقدان پیگیری زمانی، نمی‌توانند علیت را اثبات کنند. جایگاه آن‌ها معمولاً بالاتر از مطالعات سری موردی و پایین‌تر از مطالعات مورد-شاهدی است.

توضیح: مطالعاتی که در یک مقطع زمانی خاص، داده‌ها را از یک جمعیت جمع‌آوری می‌کنند تا ارتباط بین متغیرها را بررسی کنند.

مثال: بررسی ارتباط بین مصرف سیگار و بیماری قلبی در یک گروه در یک زمان مشخص.

ویژگی: مفید برای شناسایی الگوها، اما نمی‌تواند رابطه علت و معلولی را اثبات کند.

مطالعات مقطعی در سطح میانی هرم شواهد قرار دارند و برای بررسی شیوع بیماری‌ها، شناسایی ارتباط بین متغیرها، و برنامه‌ریزی سلامت مفید هستند. با این حال، به‌دلیل محدودیت‌های روش‌شناختی، نمی‌توانند به‌تنهایی به عنوان شواهد قوی برای اثبات رابطه علّی استفاده شوند. این مطالعات معمولاً به عنوان پایه‌ای برای تحقیقات تحلیلی قوی‌تر مانند مطالعات کوهورت (Cohort Studies) یا کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده (Randomized Controlled Trials, or RCTs) استفاده می‌شوند.

مطالعات مورد-شاهدی (Case-Control Studies)

مطالعات مورد-شاهدی در هرم شواهد، در سطح میانی تا بالایی قرار می‌گیرند. این مطالعات بالاتر از مطالعات مقطعی (Cross-Sectional Studies) قرار دارند، اما پایین‌تر از مطالعات قوی‌تر مانند مطالعات کوهورت و کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده قرار می‌گیرند.

توضیح: مطالعاتی که افراد با یک پیامد خاص (مثلاً بیماری) را با افرادی بدون آن پیامد مقایسه می‌کنند تا عوامل خطر را شناسایی کنند.

مثال: مقایسه افراد مبتلا به سرطان ریه با افراد سالم برای بررسی سابقه سیگار کشیدن.

ویژگی: مناسب برای بیماری‌های نادر، اما مستعد سوگیری یادآوری (Recall Bias)

اینها مطالعاتی هستند که افراد دارای یک بیماری (موارد) را با افراد سالم (شاهدها یا گروه کنترل) مقایسه می‌کنند تا عوامل خطر را شناسایی کنند. این مطالعات گذشته‌نگر هستند و شواهد نسبتاً قوی‌تری ارائه می‌دهند.

مطالعات مورد-شاهدی در سطح میانی تا بالایی هرم شواهد قرار دارند و برای شناسایی عوامل خطر و علل احتمالی بیماری‌ها مفید هستند. با این حال، به‌دلیل محدودیت‌های روش‌شناختی، نمی‌توانند به‌تنهایی به عنوان شواهد قوی برای اثبات رابطه علّی استفاده شوند. این مطالعات معمولاً به عنوان پایه‌ای برای تحقیقات قوی‌تر مانند مطالعات کوهورت یا کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده استفاده می‌شوند.

مطالعات کوهورت یا مطالعات هم‌گروهی (Cohort Studies)

مطالعات کوهورت (مطالعات هم‌گروهی)، که به آنها مطالعات پیگیری نیز گفته می‌شود، نوعی از مطالعات تحلیلی مشاهده‌ای و طولی (Longitudinal) هستند. در این مطالعات، گروهی از افراد که در معرض یک عامل خاص (مواجهه‌یافته) و گروهی دیگر که در معرض آن عامل نیستند (مواجهه‌نیافته)، در یک دوره زمانی مشخص پیگیری می‌شوند. در پایان دوره، میزان بروز بیماری یا پیامد مورد نظر در دو گروه مقایسه می‌شود.

مطالعات کوهورت در سطح بالایی هرم شواهد قرار می‌گیرند. این مطالعات که به بررسی گروهی از افراد در طول زمان می‌پردازند، می‌توانند رابطه علّی (Causality) را بهتر بررسی کنند و به دو نوع آینده‌نگر (Prospective) و گذشته‌نگر (Retrospective) تقسیم می‌شوند.

توضیح: مطالعاتی که گروهی از افراد را در طول زمان دنبال می‌کنند تا تأثیر یک عامل خاص را بر پیامدها بررسی کنند.

مثال: پیگیری افراد سیگاری و غیرسیگاری برای بررسی بروز بیماری قلبی.

ویژگی: قوی‌تر از مطالعات مورد-شاهدی، زیرا می‌تواند رابطه زمانی بین علت و معلول را نشان دهد.

بنابراین، مطالعات کوهورت مطالعاتی هستند که گروهی از افراد را در طول زمان دنبال می‌کنند تا ارتباط بین عوامل خطر و نتایج را بررسی کنند. این مطالعات آینده‌نگر یا گذشته‌نگر بوده و از مطالعات مورد-شاهدی قوی‌ترند، ولی پایین‌تر از تحقیقات کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده قرار می‌گیرند.

کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده (Randomized Controlled Trials, or RCTs)

کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده در هرم شواهد جایگاه بالایی دارند و معمولاً به عنوان یکی از معتبرترین و قوی‌ترین انواع شواهد در تحقیقات پزشکی و علوم سلامت در نظر گرفته می‌شوند.

توضیح: مطالعاتی که شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی به گروه مداخله یا گروه کنترل تقسیم می‌شوند تا اثربخشی یک درمان سنجیده شود.

مثال: آزمایش یک داروی جدید در مقایسه با دارونما در بیماران دیابتی.

ویژگی: استاندارد طلایی برای اثبات رابطه علت و معلولی به دلیل تصادفی‌سازی و کنترل سوگیری.

این سطح به دلیل طراحی قوی و کاهش سوگیری، شواهد با کیفیتی ارائه می‌دهد. کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده در هرم شواهد، بالاتر از مطالعات کوهورت (هم‌گروهی) قرار می‌گیرند، ولی از آنجایی که متاآنالیزها و مرورهای سیستماتیک حاصل ترکیب و تحلیل نتایج چندین کارآزمایی‌ تصادفی کنترل‌شده (RCT) می‌باشند در موقعیت پایین‌تری نسبت به آنها قرار می‌گیرند.

اگرچه کارآزمایی‌های تصادفی کنترل‌شده از اعتبار و شواهد خوبی برخوردارند، ولی همیشه امکان‌پذیر نیستند یا ممکن است انجام آنها اخلاقی نباشند (مثلاً در مورد برخی مداخلات خطرناک یا بیماری‌های نادر). در چنین مواردی، مطالعات مشاهده‌ای (Observational Studies) مانند مطالعات کوهورت یا مورد-شاهدی ممکن است جایگزین شوند.

متاآنالیز و مرورهای سیستماتیک (Systematic Reviews/Meta-Analyses)

متاآنالیز (فراتحلیل) و مرورهای سیستماتیک (نظام‌مند) در بالاترین سطح هرم شواهد قرار دارند و به عنوان قوی‌ترین و معتبرترین نوع شواهد در تحقیقات پزشکی و علوم سلامت شناخته می‌شوند. این مطالعات به دلیل روش‌شناسی دقیق و جامع‌شان، توانایی ترکیب و تحلیل نتایج چندین مطالعه را دارند و به همین دلیل در تصمیم‌گیری‌های بالینی و سیاست‌گذاری‌های سلامت از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند.

توضیح: بالاترین سطح هرم که شامل جمع‌آوری، ارزیابی و ترکیب نتایج چندین مطالعه (معمولاً RCTs ) است.

مثال: مرور سیستماتیک تمام کارآزمایی‌های بالینی تصادفی‌شده درباره اثربخشی یک دارو.

ویژگی: معتبرترین شواهد به دلیل حجم بزرگ داده‌ها و کاهش سوگیری با روش‌های علمی دقیق.

ویژگی‌های کلیدی مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز

روش‌شناسی سیستماتیک: مرورهای سیستماتیک از یک پروتکل از پیش تعیین‌شده پیروی می‌کنند که شامل تعریف سوال تحقیق، معیارهای ورود و خروج مطالعات، جستجوی جامع در منابع علمی و ارزیابی کیفیت مطالعات است.

ترکیب کمی داده‌ها در متاآنالیز: متاآنالیز از روش‌های آماری برای ترکیب نتایج مطالعات مختلف استفاده می‌کند و به این ترتیب، قدرت آماری و دقت تخمین‌ها را افزایش می‌دهد.

کاهش سوگیری: با استفاده از روش‌های استاندارد، مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز سعی می‌کنند سوگیری‌های موجود در مطالعات اولیه را شناسایی و کاهش دهند.

قابلیت تعمیم‌پذیری: با ترکیب نتایج مطالعات مختلف، این روش‌ها به نتایجی می‌رسند که قابلیت تعمیم‌پذیری بیشتری دارند.

اهمیت مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز

تصمیم‌گیری‌های بالینی: این مطالعات به عنوان پایه‌ای برای تدوین راهنماهای بالینی (Clinical Guidelines) استفاده می‌شوند.

سیاست‌گذاری‌های سلامت: نتایج این مطالعات به سیاست‌گذاران کمک می‌کند تا تصمیم‌های مبتنی بر شواهد اتخاذ کنند.

شناسایی شکاف‌های تحقیقاتی: مرورهای سیستماتیک می‌توانند زمینه‌هایی را که نیاز به تحقیقات بیشتر دارند، شناسایی کنند.

این روش، شواهد را به‌صورت جامع جمع‌بندی کرده و از بالاترین اعتبار برخوردار است. بنابراین، مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز به دلیل جامعیت و دقت بالا، در بالاترین سطح هرم شواهد قرار دارند و به عنوان معیار طلایی برای تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد در نظر گرفته می‌شوند.

گایدلاین‌های بالینی (Clinical Guidelines)

گایدلاین‌های بالینی (راهنماهای بالینی) به‌طور مستقیم در هرم شواهد قرار نمی‌گیرند، اما به‌عنوان ابزارهایی که بر پایه‌ی قوی‌ترین شواهد موجود (مانند مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز) تدوین می‌شوند، به‌طور غیرمستقیم در بالاترین سطح هرم شواهد قرار دارند. این گایدلاین‌ها نقش کلیدی در بهبود کیفیت مراقبت‌های سلامت و تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد ایفا می‌کنند.

جایگاه گایدلاین‌های بالینی در هرم شواهد

گایدلاین‌ها به‌عنوان ابزارهای تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد در نظر گرفته می‌شوند و معمولاً از ترکیب و تفسیر شواهد موجود در سطوح مختلف هرم شواهد ایجاد می‌شوند.

پایه‌ گایدلاین‌ها: گایدلاین‌های بالینی معمولاً بر اساس قوی‌ترین شواهد موجود (مانند مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز) تدوین می‌شوند. این شواهد در بالاترین سطح هرم قرار دارند.

تلفیق شواهد: گاهی اوقات، زمانی که شواهد قوی کافی وجود ندارد، گایدلاین‌ها ممکن است از شواهد سطح پایین‌تر (مانند مطالعات مشاهده‌ای یا نظرات کارشناسی) نیز استفاده کنند.

توصیه‌های بالینی: گایدلاین‌ها شواهد را با تجربه‌ بالینی و ارزش‌های بیماران ترکیب می‌کنند تا توصیه‌های عملی برای پزشکان و سایر ارائه‌دهندگان مراقبت‌های سلامت ارائه دهند.

نقش گایدلاین‌های بالینی در هرم شواهد

ترجمه‌ شواهد به عمل: گایدلاین‌ها شواهد علمی را به توصیه‌های عملی و قابل اجرا در محیط بالینی تبدیل می‌کنند.

کاهش تنوع در مراقبت: گایدلاین‌ها به استانداردسازی مراقبت‌های سلامت کمک می‌کنند و از تنوع غیرضروری در روش‌های درمانی جلوگیری می‌کنند.

بهبود کیفیت مراقبت: با استفاده از گایدلاین‌ها، پزشکان و سایر ارائه‌کنندگان خدمات سلامت می‌توانند تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد انجام دهند که منجر به بهبود نتایج و کیفیت خدمات سلامت به بیماران می‌گردند.

مراحل تدوین گایدلاین‌های بالینی

تعیین سوالات کلیدی: سوالات بالینی مهم که نیاز به پاسخ دارند، شناسایی می‌شوند.

جستجوی شواهد: مرورهای سیستماتیک و متاآنالیز برای یافتن بهترین شواهد موجود انجام می‌شوند.

ارزیابی کیفیت شواهد: شواهد از نظر اعتبار و قابلیت اطمینان ارزیابی می‌شوند (مثلاً با استفاده از سیستم‌هایی مانند GRADE).

تدوین توصیه‌ها: بر اساس شواهد و با در نظر گرفتن ارزش‌ها و ترجیحات بیماران، توصیه‌های بالینی تدوین می‌شوند.

بازبینی و به‌روزرسانی: گایدلاین‌ها به‌طور منظم بازبینی و به‌روز می‌شوند تا با جدیدترین شواهد هماهنگ باشند.

اهمیت گایدلاین‌های بالینی

تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد: گایدلاین‌ها به پزشکان و سایر ارائه‌کنندگان خدمات سلامت کمک می‌کنند تا بر اساس بهترین شواهد موجود تصمیم‌گیری کنند.

کاهش خطاهای پزشکی: با ارائه‌ توصیه‌های مبتنی بر شواهد موجود، گایدلاین‌ها به کاهش خطاهای پزشکی کمک می‌کنند.

صرفه‌جویی در هزینه‌ها: با جلوگیری از انجام اقدامات غیرضروری، گایدلاین‌ها به بهینه‌سازی هزینه‌های سیستم سلامت کمک می‌کنند.

به‌هرحال، گایدلاین‌های بالینی که بر اساس مرور سیستماتیک شواهد (به‌ویژه متاآنالیزها و RCTs) و اجماع کارشناسان تدوین می‌گردند را می‌توان در قله هرم شواهد در نظر گرفت. این گایدلاین‌ها، توصیه‌های عملی برای تصمیم‌گیری بالینی ارائه می‌دهند و به‌عنوان بالاترین سطح عمل مبتنی بر شواهد شناخته می‌شوند.

بنابراین، هرچه به سمت بالای هرم حرکت می‌کنیم، کیفیت و اعتبار شواهد افزایش یافته، اما تعداد مطالعات موجود کاهش می‌یابد. در عمل مبتنی بر شواهد، تصمیم‌گیری‌ها معمولاً بر اساس بالاترین سطح شواهد در دسترس انجام می‌شوند.

محدودیت‌های گایدلاین‌های بالینی

عدم تطابق با شرایط فردی: گایدلاین‌ها ممکن است همیشه با شرایط خاص بیماران تطابق کامل نداشته باشند.

وابستگی به کیفیت شواهد: اگر شواهد پایه‌ای ضعیف باشند، توصیه‌های گایدلاین نیز ممکن است ضعیف باشند.

تاخیر در به‌روزرسانی: گاهی اوقات گایدلاین‌ها به‌روز نمی‌شوند و ممکن است با شواهد جدید هماهنگ نباشند.

خلاصه هرم شواهد

پایین‌ترین سطح هرم شامل نظرات کارشناسان، تجربیات بالینی فردی و اطلاعات زمینه‌ای است. این موارد معمولاً مبتنی بر شواهد سیستماتیک نیستند و بیشتر جنبه ذهنی دارند. پس از آن، مطالعات حیوانی و آزمایشگاهی قرار می‌گیرند. در حالی که مطالعات حیوانی اطلاعات ارزشمندی ارائه می دهند، اما کیفیت شواهد بسیار پایینی دارند، زیرا یافته‌های آنها ممکن است برای انسان‌ها صدق نکند. با حرکت به سمت بالا، مجموعه‌های موردی و گزارش‌های موردی روی بیماران فردی یا گروه‌های کوچک تمرکز دارند. در مرحله بعد، مطالعات مقطعی تصویری از داده‌ها را در یک نقطه زمانی بدون اثبات علت و معلول ارائه می‌دهند. مطالعات مورد-شاهدی افراد مبتلا به یک بیماری خاص را با افراد بدون آن مقایسه می کند و عوامل خطر بالقوه را شناسایی می‌کنند. در مرحله بعد، مطالعات کوهورت (هم‌گروهی)، گروه‌ها را در طول زمان دنبال می‌کنند تا ببینند در معرض قرار گرفتن افراد چگونه بر سلامت آنها تأثیر می‌گذارد.

بالاتر از مطالعات کوهورت، کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی کنترل‌شده (RCTs) قرار دارند که به‌طور تصادفی نوع خاصی از درمان‌ها را اختصاص می‌دهند و یکی از قابل اعتمادترین اشکال شواهد هستند. پس از آن متاآنالیزها و بررسی‌های سیستماتیک (نظام‌مند) قرار دارند که نتایج حاصل از مطالعات متعدد را برای ارائه بینش جامع ترکیب می‌کنند. درنهایت، گایدلاین‌های بالینی (راهنماهای بالینی) در قله هرم قرار دارند، زیرا نه‌تنها بر بهترین شواهد موجود (مانند متاآنالیزها) تکیه دارند، بلکه این شواهد را با شرایط عملی و نیازهای بالینی تلفیق می‌کنند.

نویسنده: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

برچسب‌ها: سطوح شواهد چیست, گایدلاین بالینی, راهنماهای بالینی, شواهد عمل بالینی

+ نوشته شده در جمعه بیست و چهارم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 1:4 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

خلاصه مقاله شواهد نوروفیزیولوژیکی، تعادل و حرکت در اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان: یک مرور سیستماتیک

Neurophysiological, balance and motion evidence in adolescent idiopathic scoliosis: A systematic review
2024 May 22

مقاله "شواهد نوروفیزیولوژیکی، تعادل و حرکت در اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان (AIS): یک مرور سیستماتیک" که در تاریخ 22 می 2024 در مجله PLOS ONE منتشر شده است، به بررسی شواهد مربوط به تغییرات نوروفیزیولوژیکی، تعادل و حرکت در افراد مبتلا به اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان (AIS) در 15 سال گذشته (از 2008 تا 2023) می‌پردازد.

چندین فرضیه در مورد علت شناسی اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان (AIS) بررسی شده است. در دهه‌های گذشته، اختلال در ادراک بینایی-فضایی (Visual-spatial perception)، تغییرات در جهت گیری بدن فضایی (Spatial body orientation) و نقص یکپارچگی حسی (Sensory integration deficits) مستند شده است.

این مطالعه با تمرکز بر روش‌های ارزیابی کمی مانند الکتروانسفالوگرافی (EEG)، الکترومیوگرافی (EMG)، تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI)، پتانسیل‌های برانگیخته حسی-پیکری (SEP)، پلتفرم نیرو و سیستم‌های ضبط حرکت انجام شده است. هدف اصلی این مرور، جمع‌آوری شواهد در مورد تغییرات عملکردی و ساختاری سیستم عصبی در افراد مبتلا به AIS با شدت خفیف تا متوسط (زاویه کاب 10 تا 35 درجه) در سنین 10 تا 18 سال بود.

نکات کلیدی

تعادل ایستا (Static balance)

- افراد مبتلا به AIS نقص قابل‌توجهی در تعادل ایستا نشان می‌دهند و به شدت به اطلاعات بینایی و حس عمقی وابسته هستند.

- مطالعات با پلتفرم نیرو نشان داده‌اند که مرکز فشار (COP) در این افراد جابجایی بیشتری در جهت‌های قدامی-خلفی و میانی-جانبی دارد و سرعت و مساحت نوسان آن بیشتر است.

- فقدان اطلاعات بینایی یا تغییر در حس عمقی (مثلاً ایستادن روی سطح نرم) تأثیر بیشتری بر تعادل این افراد نسبت به افراد سالم دارد. این بیماران بیشتر به اطلاعات بینایی و حس عمقی برای حفظ تعادل تکیه می‌کنند.

الگوهای حرکتی و راه رفتن

- کاهش دامنه حرکتی (ROM) در لگن، هیپ، زانو، شانه و مفاصل دیگر در حین راه رفتن مشاهده شده است.

- عدم تقارن در نیروهای واکنش زمین (GRF) ، طول گام و فازهای ایستادن و نوسان بین پای چپ و راست گزارش شده است.

فعالیت عضلانی

- مطالعات EMG اغلب افزایش فعالیت عضلات اینترنسیک ستون فقرات (مانند ارکتور اسپاین) در سمت محدب منحنی را نشان داده‌اند، هرچند برخی مطالعات تفاوت معنی‌داری بین طرفین محدب و مقعر گزارش نکرده‌اند.

سیستم عصبی مرکزی

- داده‌های EEG افزایش قدرت باندهای دلتا و تتا، فرکانس‌های بالاتر پیک آلفا و سرکوب باندهای آلفا و بتا را در حین وظایف ایستادن نشان داده‌اند.

- مطالعات MRI تغییرات در ماده سفید (مانند کاهش در جسم پینه‌ای)، تفاوت‌هایی در سیستم دهلیزی و فعال‌سازی غیرطبیعی قشر حرکتی مغز را گزارش کرده‌اند.

اثرات درمانی

- استفاده از بریس به بهبود تعادل ایستا (کاهش نوسان COP در جهت میانی-جانبی) کمک می‌کند، اما تأثیرات آن بر راه رفتن و فعالیت عضلانی متناقض است.

- تمرینات اصلاحی، بهبودهایی در تعادل نشان دادند، اما کیفیت این مطالعات به دلیل عدم وجود گروه کنترل، قابل اعتماد نبود. شواهد در مورد تأثیرات فیزیوتراپی و تمرینات اصلاحی به دلیل محدودیت‌های روش‌شناختی (مانند نبود گروه کنترل) قابل‌اعتماد نیست.

نکات بالینی

- تشخیص و ارزیابی: استفاده از روش‌های کمی مانند EEG، EMG ، MRI و پلتفرم نیرو می‌تواند به شناسایی زودهنگام نقص‌های نوروفیزیولوژیک و تعادلی در AIS کمک کند که برای برنامه‌ریزی درمان مفید است.

- درمان: بریس به‌عنوان یک مداخله مؤثر برای بهبود تعادل ایستا توصیه می‌شود، اما تأثیرات آن بر حرکت، فعالیت عضلانی و تعادل پویا نیاز به بررسی بیشتر دارد. تمرینات اصلاحی ممکن است مفید باشند، اما نیازمند مطالعات با طراحی بهتر هستند.

- تمرکز بر فرد: تفاوت‌های درون‌گروهی (مانند نوع و جهت انحنا) باید در ارزیابی و درمان در نظر گرفته شود، زیرا ممکن است بر نتایج تأثیر بگذارد.

- نیاز به تحقیقات بیشتر: استانداردسازی روش‌های ارزیابی و افزایش مطالعات در مورد تأثیر درمان‌ها بر مکانیسم‌های نوروفیزیولوژیک ضروری است.

نتیجه‌گیری

این مرور سیستماتیک نشان می‌دهد که بیماران مبتلا به اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان (AIS) دارای اختلالات نوروفیزیولوژیکی و حرکتی قابل توجهی هستند که می‌تواند بر تعادل و راه رفتن آنها تأثیر بگذارد. این بررسی بر اهمیت روش‌های ارزیابی کمی برای کشف علت و پاتوفیزیولوژی AIS تاکید می‌کند. تحقیقات بیشتری برای اندازه‌گیری تأثیر فیزیوتراپی و درمان‌های ارتوتیک بر مکانیسم‌های نوروفیزیولوژیکی بیماری مورد نیاز است.

استفاده از روش‌های کمی برای ارزیابی این اختلالات می‌تواند به توسعه پروتکل‌های تشخیصی و درمانی بهتر کمک کند. با این حال، نیاز به تحقیقات بیشتر با طراحی‌های استاندارد و نمونه‌های بزرگتر برای تأیید این یافته‌ها وجود دارد.

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

برچسب‌ها: اسکولیوز ایدیوپاتیک نوجوانان, اختلالات نوروفیزیولوژیکی, اسکولیوز, ارزیابی درمان اسکولیوز

+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و دوم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 1:9 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

کارآزمایی بالینی تصادفی (Randomized Clinical Trial, or RCT) چیست؟

کارآزمایی بالینی تصادفی شده (RCT)/ Randomized clinical trial

کارآزمایی تصادفی کنترل شده (RCT)/ Randomized controlled trial

کارآزمایی بالینی تصادفی (Randomized Clinical Trial - RCT) به یک نوع مطالعه علمی اشاره دارد که برای ارزیابی اثربخشی و ایمنی مداخلات پزشکی یا بالینی مانند داروها، روش‌های درمانی یا دستگاه‌های پزشکی استفاده می‌شود. این روش به‌عنوان استاندارد طلایی در تحقیقات پزشکی و بالینی شناخته می‌شود، زیرا به کاهش سوگیری (Bias) کمک می‌کند و امکان مقایسه دقیق بین گروه‌های مختلف را فراهم می‌کند.

تعریف کارآزمایی بالینی تصادفی
در یک کارآزمایی بالینی تصادفی، شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی (رندوم) به دو یا چند گروه تقسیم می‌شوند:
گروه مداخله (Intervention Group): این گروه مداخله مورد آزمایش (مثلاً یک داروی جدید) را دریافت می‌کند.
گروه کنترل (Control Group): این گروه معمولاً دارونما (Placebo) یا درمان استاندارد را دریافت می‌کند.

تصادفی‌سازی به این معناست که تخصیص شرکت‌کنندگان به گروه‌ها به‌صورت اتفاقی انجام می‌شود تا تفاوت‌های احتمالی بین افراد (مثل سن، جنسیت یا شدت بیماری) به‌طور یکنواخت توزیع شود و نتایج قابل اعتمادتر باشند.

ویژگی‌های اصلی کارآزمایی بالینی تصادفی
تصادفی‌سازی (Randomization)
- شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی به گروه‌ ها وارد می‌شوند.
- این کار از طریق روش‌هایی مثل استفاده از نرم‌افزار یا جدول اعداد تصادفی انجام می‌شود.
- هدف: کاهش سوگیری انتخاب و اطمینان از اینکه گروه‌ها از نظر ویژگی‌های پایه مشابه هستند.

گروه کنترل (Control Group):
- وجود یک گروه کنترل برای مقایسه ضروری است.
- این گروه ممکن است دارونما، درمان استاندارد یا عدم مداخله را دریافت کند.
- هدف: مشخص کردن اینکه آیا اثر مشاهده‌شده واقعاً به مداخله مربوط است یا خیر.

کورسازی (Blinding):
- در حالت ایده‌آل، کارآزمایی می‌تواند یک‌کور (Single-Blind) باشد (فقط شرکت‌کننده نمی‌داند در کدام گروه است) یا دوکور (Double-Blind) (نه شرکت‌کننده می داند و نه محقق).
- هدف: جلوگیری از تأثیر انتظارات ذهنی بر نتایج.

انتخاب شرکت‌کنندگان (Inclusion/Exclusion Criteria):
- معیارهای مشخصی برای ورود یا خروج افراد از مطالعه وجود دارد.
- هدف: اطمینان از اینکه نتایج برای جمعیت هدف قابل تعمیم باشد.

اندازه‌گیری نتایج (Outcome Measurement):
- نتایج از پیش تعریف‌شده (مثلاً بهبود علائم، کاهش مرگ‌ومیر) به‌صورت دقیق و استاندارد اندازه‌گیری می‌شوند.
- این نتایج باید قابل اندازه‌گیری، مرتبط با هدف مطالعه و قابل اعتماد باشند.
- هدف: ارائه شواهد علمی قوی برای ارزیابی اثربخشی یا ایمنی مداخله.

تحلیل آماری (Statistical Analysis):
- داده‌ها با استفاده از روش‌های آماری تحلیل می‌شوند تا مشخص شود آیا تفاوت بین گروه‌ها از نظر آماری معنی‌دار است یا خیر.
- هدف: اطمینان از اینکه نتایج به شانس یا تصادف وابسته نباشد.

رعایت اصول اخلاقی (Ethical Considerations):
- کارآزمایی باید با رضایت آگاهانه شرکت‌کنندگان انجام شود.
- باید توسط کمیته‌های اخلاق تأیید شود تا ایمنی و حقوق شرکت‌کنندگان حفظ شود.

تفاوت RCT با کارآزمایی بالینی غیرتصادفی (Non-Randomized Clinical Trial):
- در RCTها، شرکت‌کنندگان به طور تصادفی به گروه‌ها تقسیم می‌شوند، در حالی که در کارآزمایی‌های غیرتصادفی، این تقسیم‌بندی ممکن است بر اساس معیارهای خاص یا ترجیح محقق انجام شود.
- RCTها به دلیل تصادفی‌سازی و کورسازی، کمتر در معرض سوگیری هستند، در حالی که کارآزمایی‌های غیرتصادفی ممکن است بیشتر تحت تأثیر سوگیری قرار گیرند.
- RCTها به دلیل کنترل دقیق شرایط، اعتبار داخلی بالاتری دارند، در حالی که کارآزمایی‌های غیرتصادفی ممکن است اعتبار داخلی کمتری داشته باشند.
- RCTها معمولاً برای اثبات اثربخشی یک مداخله جدید استفاده می‌شوند، در حالی که کارآزمایی‌های غیرتصادفی ممکن است بیشتر برای مطالعات اکتشافی یا در مواردی که تصادفی‌سازی امکان‌پذیر نیست، استفاده شوند.
- کارآزمایی بالینی تصادفی (RCT) به دلیل روش‌شناسی دقیق و کنترل شدید شرایط، شواهد معتبرتری نسبت به کارآزمایی‌های غیرتصادفی ارائه می‌دهد.

مزایای کارآزمایی بالینی تصادفی
- کاهش سوگیری و افزایش اعتبار نتایج.
- امکان تعمیم نتایج به جمعیت‌های بزرگ‌تر (در صورت طراحی مناسب).
- ارائه شواهد قوی برای تصمیم‌گیری‌های پزشکی و شرایط بالینی.

محدودیت‌ها
- هزینه و زمان‌بر بودن.
- ممکن است در برخی موارد به دلایل اخلاقی (مثلاً عدم امکان استفاده از دارونما) قابل اجرا نباشد.
- نیاز به تعداد کافی شرکت‌کننده برای دستیابی به نتایج معنی‌دار.

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

Adverse Events After Cervical Spinal Manipulation - A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Clinical Trials

برچسب‌ها: کارآزمایی بالینی تصادفی, تصادفی‌سازی در پژوهش, گروه کنترل تحقیق, اندازه‌گیری نتایج تحقیق

+ نوشته شده در دوشنبه بیستم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 20:25 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

خلاصه ای از مقاله عوارض جانبی پس از منیپولیشن ستون فقرات گردنی: مرور سیستماتیک و متاآنالیز-2024

عوارض جانبی پس از منیپولیشن ستون فقرات گردنی: مرور سیستماتیک و متاآنالیز کارآزمایی‌های بالینی تصادفی

May/June 2024 - Vol 27 Issue 4

خلاصه ای از مقاله "عوارض جانبی پس از منیپولیشن ستون فقرات گردنی - مرور سیستماتیک و متاآنالیز کارآزمایی‌های بالینی تصادفی" که در سال 2024 در مجله Pain Physician منتشر شده، به بررسی ریسک عوارض جانبی (AEs) پس از منیپولیشن گردنی با تکنیک HVLA در مقایسه با مداخلات کنترلی پرداخته است.

این مطالعه شامل 14 کارآزمایی بالینی تصادفی (RCTs) بود که نشان داد هیچ عارضه جدی یا متوسطی پس از منیپولیشن رخ نداده و عوارض خفیف (مانند درد موضعی یا سردرد) بین گروه منیپولیشن و کنترل تفاوت آماری معنی‌داری نداشت (IRR=1.03).

نتایج حاکی از آن است که منیپولیشن HVLA ریسک بیشتری نسبت به روش‌های کنترلی مانند شبه‌منیپولیشن یا تمرینات ندارد. با این حال، به دلیل محدودیت RCTs در تشخیص عوارض نادر و جدی (مانند سکته عروقی) و نبود گزارش‌دهی استاندارد، نمی‌توان ارتباط علّی با این عوارض را تأیید یا رد کرد. مطالعه بر نیاز به تحقیقات بیشتر و گزارش‌دهی بهتر تأکید دارد.

این مطالعه نشان می‌دهد که منیپولیشن گردن به‌طور کلی ایمن است، اما باید در مورد خطرات نادر و جدی همچنان احتیاط کرد.

بحث و محدودیت‌ها:

-نتایج با مطالعات قبلی مبنی بر خفیف بودن عوارض هم‌راستاست، اما RCTs برای بررسی عوارض نادر و جدی مناسب نیستند.

-شواهد درباره ارتباط منیپولیشن گردنی با عوارض جدی (مانند سکته) متناقض است و به دلیل سوگیری‌های موجود، نمی‌توان رابطه علّی را تأیید یا رد کرد.

-عدم گزارش‌دهی استاندارد عوارض و محدودیت جستجو به زبان‌های انگلیسی و آلمانی از نقاط ضعف مطالعه بود.

پیامدهای بالینی:

-تمایز بین علائم عضلانی-اسکلتی و پاتولوژی‌های جدی (مانند پارگی شریان گردنی) دشوار است و تست‌های غربالگری فعلی ارزش پیش‌بینی کافی ندارند.

-پیشنهاد شده که در آینده، گزارش‌دهی عوارض به‌صورت استاندارد و سیستماتیک انجام شود.

نتیجه‌گیری: منیپولیشن HVLA ریسک بیشتری برای عوارض خفیف یا متوسط نسبت به مداخلات کنترلی ندارد، اما برای بررسی عوارض نادر و جدی، نیاز به طراحی‌های مطالعاتی متفاوت و گزارش‌دهی بهتر است.

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

2024 ESC Guidelines for the management of chronic coronary syndromes

برچسب‌ها: منیپولیشن گردنی, دستکاری گردنی, منیپولیشن فقرات گردنی, دستکاری فقرات گردنی

+ نوشته شده در دوشنبه بیستم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 13:19 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

خلاصه‌ گایدلاین 2024 انجمن قلب اروپا (ESC) برای مدیریت سندرم‌های کرونری مزمن

خلاصه‌ گایدلاین 2024 انجمن قلب اروپا (ESC) برای مدیریت سندرم‌های کرونری مزمن (Chronic coronary syndromes, or CCS)

Published: 30 August 2024
European Society of Cardiology (ESC)

مقدمه

سندرم‌های کرونری مزمن (CCS) شامل طیفی از شرایط بالینی است که به دلیل تغییرات ساختاری یا عملکردی در عروق کرونری یا میکروسیرکولاسیون ایجاد می‌شوند. این تغییرات می‌توانند منجر به ایسکمی موقت و برگشت‌پذیر عضله قلب شوند که معمولاً با فعالیت بدنی، استرس یا هیجانات تحریک می‌شود و ممکن است به صورت آنژین صدری، ناراحتی قفسه سینه یا تنگی نفس ظاهر شود.

جدول ۱: رده‌های توصیه‌ها

رده I: توصیه‌هایی که شواهد قوی و توافق عمومی دارند (مثلاً "توصیه می‌شود").

رده IIa: توصیه‌هایی که شواهد خوبی دارند اما ممکن است اختلاف نظر وجود داشته باشد (مثلاً "باید در نظر گرفته شود").

رده IIb: توصیه‌هایی که شواهد کم‌تری دارند (مثلاً "می‌توان در نظر گرفت").

رده III: توصیه‌هایی که شواهد نشان می‌دهند مفید نیستند یا حتی ممکن است مضر باشند (مثلاً "توصیه نمی‌شود").

جدول ۲: سطوح شواهد

سطح A: شواهد قوی از چندین کارآزمایی بالینی یا متاآنالیز.

سطح B: شواهد از یک کارآزمایی بالینی یا مطالعات بزرگ غیرتصادفی.

سطح C: شواهد ضعیف‌تر، مانند نظر متخصصان یا مطالعات کوچک.

این جدول‌ها به تیم درمانی حرفه ای کمک می‌کنند تا تصمیمات درمانی خود را بر اساس شواهد علمی قوی‌تر و توصیه‌های معتبر بگیرند.

جهت اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید

رویکرد گام به گام برای مدیریت اولیه بیماران با شک به سندرم‌های کرونری مزمن (CCS)

گام اول: ارزیابی بالینی عمومی

- تاریخچه پزشکی و معاینه فیزیکی: ارزیابی دقیق علائم، عوامل خطر قلبی-عروقی و معاینه فیزیکی.

- تست‌های اولیه: نوار قلب (ECG) و آزمایش‌های بیوشیمیایی (مانند چربی‌ها، قند خون، عملکرد کلیه).

گام دوم: ارزیابی بیشتر

- اکوکاردیوگرافی: برای ارزیابی عملکرد قلب و تشخیص ناهنجاری‌های دیواره‌ای.

- تست ورزش (Exercise ECG): برای ارزیابی تحمل ورزش و تشخیص ایسکمی.

- تست‌های تصویربرداری غیرتهاجمی: مانند سی‌تی آنژیوگرافی کرونری (CCTA) یا تصویربرداری عملکردی (مانند اسپکت، پت یا ام‌آر‌آی).

گام سوم: تأیید تشخیص

- تصویربرداری آناتومیک سی‌تی آنژیوگرافی کرونری یا همان CCTA: برای تشخیص تنگی‌های عروق کرونری.

- تصویربرداری عملکردی: مانند استرس اکو، اسپکت یا پت برای تشخیص ایسکمی.

- آنژیوگرافی تهاجمی: در مواردی که تشخیص قطعی نیست یا نیاز به ارزیابی عملکردی عروق کرونری وجود دارد.

گام چهارم: درمان اولیه

- تغییر سبک زندگی: ترک سیگار، کاهش وزن، رژیم غذایی سالم، فعالیت بدنی منظم.

- درمان دارویی: شامل داروهای ضد آنژین (مانند بتا بلوکرها، مسدودکننده‌های کانال کلسیم)، داروهای ضد پلاکت (مانند آسپرین)، و داروهای کاهنده چربی خون (مانند استاتین‌ها)

درمان‌های پیشنهادی

درمان ضد آنژین:

- بتا بلوکرها: برای کنترل علائم آنژین و کاهش ضربان قلب.

- مسدودکننده‌های کانال کلسیم: برای بیمارانی که بتا بلوکرها را تحمل نمی‌کنند یا Contraindication دارند.

- نیترات‌ها: برای تسکین سریع علائم آنژین.

- داروهای جدیدتر: مانند ایوابرادین، رانولازین و نیکوراندیل برای بیمارانی که به درمان‌های اولیه پاسخ نمی‌دهند.

درمان ضد پلاکت:

- آسپرین: به عنوان درمان استاندارد برای پیشگیری از حوادث ایسکمیک.

- درمان دوگانه ضد پلاکت (DAPT): برای بیماران پس از آنژیوپلاستی یا سندرم حاد کرونری.

درمان کاهنده چربی خون:

- استاتین‌ها: برای کاهش LDL-C به زیر ۱.۴ mmol/L و کاهش خطر حوادث قلبی-عروقی.

- داروهای جدید: مانند بازدارنده‌های PCSK9 برای بیمارانی که به استاتین‌ها پاسخ نمی‌دهند.

درمان ضد التهابی:

- کولشیسین با دوز پایین: برای کاهش خطر حوادث قلبی در بیماران با بیماری عروق کرونری.

جهت اطلاعات بیشتر و دقیق اینجا کلیک کنید

مدیریت گروه‌های خاص

- بیماران با نارسایی قلبی: ارزیابی دقیق و درمان بهینه شامل داروهای مهارکننده RAAS و بتا بلوکرها.

- بیماران با آنژین و عروق غیرمسدود (ANOCA/INOCA): تشخیص و درمان اختلالات میکروسیرکولاسیون یا اسپاسم عروق کرونری.

- بیماران مسن، زنان و بیماران با خطر خونریزی بالا: تنظیم درمان بر اساس شرایط خاص بیمار.

پیگیری بلندمدت

- ارزیابی منظم: شامل کنترل عوامل خطر، ارزیابی علائم و بررسی پیشرفت بیماری.

- تغییرات سبک زندگی: تشویق به فعالیت بدنی منظم، رژیم غذایی سالم و ترک سیگار.

- پایش دارویی: اطمینان از پایبندی بیمار به درمان‌های دارویی و تنظیم دوز در صورت نیاز.

پیام‌های مهم راهنما

تشخیص و ارزیابی

علائم ایسکمی قلبی ناشی از تنگی عروق کرونری (CAD) ممکن است با علائم اختلالات میکروسیرکولاسیون (CMD) یا اسپاسم عروق کرونری مشابه باشد.

سی‌تی آنژیوگرافی کرونری (CCTA) برای رد کردن تنگی عروق و تشخیص بیماری‌های غیرمسدودکننده‌ عروق ترجیح داده می‌شود.

تصویربرداری عملکردی (مانند اسپکت یا پت) برای ارتباط دادن علائم به ایسکمی عضله قلب و تصمیم‌گیری درباره‌ نیاز به مداخله‌ عروقی مناسب‌تر است.

PET برای اندازه‌گیری جریان خون مطلق عضله قلب (MBF) ترجیح داده می‌شود، اما تصویربرداری تشدید مغناطیسی قلبی یا CMR نیز می‌تواند جایگزین مناسبی باشد.

درمان دارویی

آسپرین یا کلوپیدوگرل به‌عنوان درمان ضد پلاکت طولانی‌مدت برای بیماران مبتلا به CAD توصیه می‌شود.

برای بیماران با خطر ترومبوز بالا، استفاده از دو داروی ضد پلاکت (DAPT) منطقی است، به شرطی که خطر خونریزی بالا نباشد.

برای بیمارانی که نیاز به داروهای ضد انعقاد (OAC) دارند و آنژیوپلاستی می‌شوند، ترکیب OAC و DAPT برای ۱ تا ۴ هفته، سپس OAC و کلوپیدوگرل برای ۶ تا ۱۲ ماه (بسته به خطر ایسکمی) توصیه می‌شود.

مداخلات عروقی

بازسازی عروق قلبی (Revascularization) در بیماران با تنگی‌های مهم عروق کرونری برای بهبود علائم، پیشگیری از سکته قلبی و کاهش مرگ‌ومیر قلبی مفید است.

در بیماران با عملکرد طبیعی بطن چپ و بدون تنگی‌های مهم در شریان اصلی چپ LAD، بازسازی عروق لزوماً باعث افزایش طول عمر نمی‌شود.

در بیماران با عملکرد کاهش‌یافته‌ بطن چپ، جراحی بای‌پس (CABG) نسبت به درمان دارویی به تنهایی باعث افزایش طول عمر می‌شود.

در بیماران با بیماری چندعروقی پیچیده، به‌ویژه در حضور دیابت، جراحی بای‌پس نسبت به آنژیوپلاستی یا مداخله عروق کرونر از راه پوست (PCI) نتایج بهتری دارد.

تغییر سبک زندگی و مدیریت عوامل خطر

تغییرات سبک زندگی، کنترل عوامل خطر و درمان دارویی بهینه، پایه‌های اصلی مدیریت سندرم‌های کرونری مزمن (CCS) هستند.

تصمیم‌گیری مشترک بین بیمار و تیم درمانی برای انتخاب بهترین مسیر درمانی بسیار مهم است.

آموزش بیماران برای کنترل طولانی‌مدت عوامل خطر ضروری است.

بیماران با آنژین و عروق غیرمسدود (ANOCA/INOCA)

تشخیص و درمان بیماران با ANOCA/INOCA نیاز به توجه دارد، زیرا این بیماران در معرض خطر بالای حوادث قلبی-عروقی هستند.

بیماران با علائم مداوم که به درمان استاندارد پاسخ نمی‌دهند، باید تحت تست‌های عملکردی تهاجمی قرار گیرند تا علت دقیق علائم مشخص شود.

شناسایی زیرگروه‌های ANOCA/INOCA برای انتخاب درمان مناسب ضروری است.

نیاز به تحقیقات بیشتر

تحقیقات بیشتری برای بهبود روش‌های حمایت از تغییرات سبک زندگی و پایبندی به درمان‌های دارویی مورد نیاز است.

همچنین، تحقیقات بیشتری برای اجرای سیاست‌های سلامت‌محور در محیط‌های کاری ضروری است.

درنهایت،

این خلاصه به طورکلی رویکردهای تشخیصی-درمانی پیشنهادی در گایدلاین 2024 انجمن قلب اروپا (ESC) برای مدیریت سندرم‌های کرونری مزمن (CCS) را پوشش می‌دهد. برای جزئیات بیشتر و توصیه‌های خاص، به متن کامل گایدلاین مراجعه نمایید (اینجا).

تشخیص دقیق و به‌موقع سندرم‌های کرونری مزمن برای پیشگیری از حوادث قلبی-عروقی ضروری است. درمان باید بر اساس شرایط فردی بیمار، شامل عوامل خطر، علائم و ترجیحات بیمار تنظیم شود. تغییر سبک زندگی و درمان دارویی بهینه نقش کلیدی در مدیریت سندرم‌های کرونری مزمن دارند.

جهت اطلاعات بیشتر و دقیق اینجا کلیک کنید

جدول یک و دو شامل رده‌های توصیه‌ها و سطوح شواهد به ترتیب در صفحات ۸ و ۹ فایل پی دی اف

جداول توصیه‌ها با جنبه‌های مختلف از صفحه ۲۲ تا صفحه ۸۲ فایل پی دی اف

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

2024 ESC Guidelines for the management of elevated blood pressure and hypertension

برچسب‌ها: سندرم‌های کرونری مزمن, گایدلاین عروق کرونر, راهنمای عروق کرونر, شواهد اختلالات کرونری

+ نوشته شده در پنجشنبه شانزدهم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 1:14 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

راهنمای 2024 انجمن قلب اروپا (ESC) برای مدیریت فشار خون افزایش یافته و فشار خون بالا

خلاصه‌ای از "راهنمای 2024 انجمن قلب اروپا (ESC) برای مدیریت فشار خون افزایش یافته و فشار خون بالا" که در مجله قلب اروپا (سال 2024، جلد 45، صفحات 4018-3912) منتشر شده است:

Published: 30 August 2024
European Society of Cardiology (ESC)

جدول ۱: رده‌های توصیه‌ها

رده I: توصیه‌هایی که شواهد قوی و توافق عمومی دارند (مثلاً "توصیه می‌شود").

رده IIa: توصیه‌هایی که شواهد خوبی دارند اما ممکن است اختلاف نظر وجود داشته باشد (مثلاً "باید در نظر گرفته شود").

رده IIb: توصیه‌هایی که شواهد کم‌تری دارند (مثلاً "می‌توان در نظر گرفت").

رده III: توصیه‌هایی که شواهد نشان می‌دهند مفید نیستند یا حتی ممکن است مضر باشند (مثلاً "توصیه نمی‌شود").

جدول ۲: سطوح شواهد

سطح A: شواهد قوی از چندین کارآزمایی بالینی یا متاآنالیز.

سطح B: شواهد از یک کارآزمایی بالینی یا مطالعات بزرگ غیرتصادفی.

سطح C: شواهد ضعیف‌تر، مانند نظر متخصصان یا مطالعات کوچک.

مرور کلی

هدف: این راهنما نسخه به‌روز شده راهنمای 2018 ESC/ESH است و توصیه‌هایی مبتنی بر شواهد برای مدیریت فشار خون بالا و افزایش یافته ارائه می‌دهد تا از بیماری‌های قلبی‌عروقی (CVD) پیشگیری کند.

دامنه: شامل اندازه‌گیری فشار خون، طبقه‌بندی، ارزیابی ریسک، تشخیص، درمان (غیر دارویی و دارویی) و مدیریت در گروه‌های خاص است.

تغییرات و به‌روزرسانی‌های کلیدی

تغییر عنوان و تمرکز:

عنوان از "مدیریت فشار خون شریانی" به "مدیریت فشار خون افزایش یافته و فشار خون بالا" تغییر کرده است تا نشان دهد خطر بیماری قلبی‌عروقی از سطوح فشار خون افزایش یافته شروع می‌شود، نه فقط فشار خون بالا.

واژه "شریانی" حذف شده تا تمرکز فقط بر فشار خون سیستمیک باشد و فشار خون ریوی را شامل نشود.

پیشگیری و درمان:

غیر دارویی: کاهش سدیم، افزایش پتاسیم، فعالیت بدنی، کاهش وزن، محدودیت الکل و ترک سیگار.

دارویی: استفاده از داروهای اثبات‌شده (مثل مهارکننده‌های ACE، ARB، مسدودکننده‌های کانال کلسیم، دیورتیک‌ها)؛ ترکیب تک‌قرصی برای بهبود پایبندی توصیه می‌شود.

دستگاه‌محور: دِنرواسیون کلیوی مبتنی بر کاتتر برای فشار خون مقاوم با شواهد کافی.

شروع درمان بر اساس دسته فشار خون و ریسک قلبی‌عروقی (مثلاً فوری برای بیماران پرخطر با فشار خون افزایش یافته)

گروه‌های خاص:

جوانان (۴۰-۱۸ سال): تمرکز بر علل ثانویه و سبک زندگی.

بارداری: آستانه‌های خاص (مثلاً درمان فشار خون شدید >160/110 میلی‌متر جیوه).

سالمندان/ناتوان: تنظیم اهداف بر اساس ناتوانی؛ اجتناب از درمان بیش از حد.

فشار خون مقاوم: تعریف به‌عنوان فشار خون کنترل‌نشده با ≥3 دارو؛ ارزیابی پایبندی و علل ثانویه، و در نظر گرفتن دستگاه‌ها.

بیماری‌های همراه: مدیریت مناسب برای دیابت، بیماری مزمن کلیه، بیماری قلبی، سکته و غیره.

ساختار

جداول و شکل‌ها: شامل توصیه‌ها، سطوح شواهد (A، B، C)، مقایسه روش‌های اندازه‌گیری فشار خون، ابزارهای ارزیابی ریسک و الگوریتم‌های درمانی.

راهنمای 2024 ESC رویکردی پیش‌گیرانه، مبتنی بر ریسک و بیمارمحور را برای مدیریت فشار خون افزایش یافته و بالا ترویج می‌دهد و با شواهد جدید، اهداف دقیق‌تر و ابزارهای عملی، پیشگیری از بیماری‌های قلبی‌عروقی را در جمعیت‌های مختلف بهبود می‌بخشد.

جهت اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید

پاتوفیزیولوژی فشار خون افزایش یافته و فشار خون بالا (شکل ۱ در گایدلاین مربوطه)

عوامل ژنتیکی (Genetic Factors):
جنسیت بیولوژیکی (Biological sex)
SNP‌های مرتبط با BP (تغییرات تک‌نوکلئوتیدی مرتبط با فشار خون)
فرم‌های مونوژنیک هیپرتانسیون (فرم‌های ژنتیکی تک‌ژنی فشار خون بالا)
برنامه‌ریزی اپی‌ژنتیک و جنینی (Epigenetic and fetal programming)

عوامل رفتاری (Behavioural Factors):
فعالیت بدنی (Physical activity)
رفتار ساکن (Sedentary behaviour)
کیفیت/الگوهای رژیم غذایی (Dietary patterns/quantity)
مصرف سدیم و پتاسیم (Sodium and potassium intake)
مصرف الکل (Alcohol consumption)
داروها یا موادی که فشار خون را افزایش می‌دهند (Drugs or substances that increase BP)
کیفیت و کمیت خواب (Sleep quality/quantity)
چاقی (Obesity)

مکانیسم‌های کلیوی (Renal Mechanisms):
حساسیت به نمک (Salt sensitivity)
فشار-ناتریورزیس (Pressure-natriuresis)
سیستم رنین-آنژیوتانسین-آلدوسترون (Renin-angiotensin-aldosterone system) یا سیستم RAAS
ایسکمی کلیه (Renal ischaemia)

مکانیسم‌های عصبی (Neural Mechanisms):
سیستم عصبی خودکار (Autonomic nervous system - SNS/PNS)
رفلکس بارورستور (Baroreceptor reflex)

مکانیسم‌های عروقی (Vascular Mechanisms):
نارسایی اندوتلیال (Endothelial dysfunction)
بازسازی شریان‌های کوچک (Small artery remodelling)
سختی شریان‌های بزرگ (Large artery stiffness)

عوامل محیطی (Environmental Factors):
وضعیت ژئوپلیتیکی (Geopolitical status)
آلودگی صوتی (Noise pollution)
آلودگی هوا (Air pollution)
اقلیم (Climate)

عوامل اقتصادی-اجتماعی و روانی-اجتماعی (Socio-economic and Psychosocial Factors):
استرس (Stress)
وضعیت اقتصادی-اجتماعی پایین (Low socio-economic status)
محرومیت اجتماعی (Social deprivation)
دسترسی به خدمات سلامت (Healthcare access)
هویت، نقش‌ها و هنجارهای جنسیتی (Gender identity, roles and norms)
خشونت مبتنی بر جنسیت (Gender-based violence)
تبعیض (Discrimination)

مکانیسم‌های هورمونی (Hormonal Mechanisms):
سیستم رنین-آنژیوتانسین-آلدوسترون (RAAS): رنین، آنژیوتانسین II، آلدوسترون
هورمون‌های کاتکول‌آمین (Catecholamines): آدرنالین، نورآدرنالین (از سیستم عصبی سمپاتیک)

سیستم اندوتلین (Endothelin system)
هورمون‌های جنسی (Sex Hormones): استروژن، تستوسترون (تأثیر بر فشار خون و عروق)
کورتیزول (Cortisol): مرتبط با استرس و افزایش فشار خون
هورمون‌های تیروئیدی (Thyroid Hormones): تأثیر بر متابولیسم و فشار خون (در موارد خاص)

توضیحات:
مواردی از مکانیسم‌های هورمونی به‌عنوان یک دسته مستقل به شکل 1 اضافه شده‌اند تا تمامی جنبه‌های پاتوفیزیولوژی فشار خون را پوشش دهند (نویسنده وبلاگ).
برخی از مکانیسم‌های هورمونی (مثل RAAS و کاتکول‌آمین‌ها) که قبلاً در دسته‌های دیگر (کلیوی و عصبی) ذکر شده بودند، در اینجا به‌عنوان زیرمجموعه هورمونی نیز تکرار شده‌اند تا کامل باشند.

جهت اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید

جدول یک و دو شامل رده های توصیه ها و سطوح شواهد به ترتیب در صفحات ۷ و ۸ فایل پی دی اف

جداول توصیه ها با جنبه های مختلف از صفحه ۲۴ تا صفحه ۷۴ فایل پی دی اف

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

Australian clinical practice guideline for the diagnosis and management of endometriosis

برچسب‌ها: مدیریت فشار خون, شواهد فشار خون, راهنمای فشارخون, گایدلاین فشار خون

+ نوشته شده در دوشنبه سیزدهم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 1:20 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

خلاصه توصیه های راهنمای عمل بالینی استرالیا برای تشخیص و مدیریت اندومتریوز (2024)

خلاصه توصیه‌های راهنمای عمل بالینی استرالیا برای تشخیص و مدیریت اندومتریوز

2024

تعریف اندومتریوز (Endometriosis)

اندومتریوز به‌عنوان یک بیماری التهابی مزمن تعریف می‌شود که در آن بافتی مشابه اندومتر (لایه داخلی رحم) در خارج از رحم رشد می‌کند. این بافت معمولاً در ناحیه لگن یافت می‌شود، اما گاهی در سایر بافت‌ها و اندام‌های خارج از لگن نیز مشاهده می‌شود. علائم اندومتریوز بسیار متنوع است و شامل درد مزمن لگنی، درد قاعدگی (دیسمنوره)، درد عمیق حین یا پس از رابطه جنسی (دیسپارونی)، خستگی، علائم سیستمیک، و ناباروری می‌شود. شدت علائم ممکن است از بدون علامت تا بسیار ناتوان‌کننده متغیر باشد و اغلب تأثیری قابل‌توجه بر کیفیت زندگی فرد دارد.

این بیماری در استرالیا حدود 11.4 درصد از زنان را تا سن 44 سالگی تحت تأثیر قرار می‌دهد و تخمین زده می‌شود که بیش از 830,000 نفر در این کشور به آن مبتلا باشند. اندومتریوز اغلب با شرایط دیگری مانند آدنومیوز همراه است و تشخیص قطعی آن معمولاً نیازمند جراحی (مانند لاپاراسکوپی با بیوپسی) است، اگرچه پیشرفت‌های تصویربرداری به تشخیص دقیق‌تر کمک کرده‌اند. علل دقیق آن مشخص نیست، اما عوامل ژنتیکی حدود 50 درصد از etiology را تشکیل می‌دهند و عوامل فیزیولوژیکی، بیولوژیکی و محیطی نیز در ایجاد و تنوع آن نقش دارند. این بیماری به‌عنوان یک وضعیت وابسته به استروژن شناخته می‌شود و مدیریت آن شامل رویکردهای دارویی، جراحی و گاهی غیر دارویی است که با هدف کاهش درد و بهبود کیفیت زندگی انجام می‌شود.

تعریف آدنومیوز (Adenomyosis)

آدنومیوز به‌عنوان یک بیماری تعریف می‌شود که در آن غدد و بافت‌های مشابه اندومتر (لایه داخلی رحم) در لایه عضلانی رحم (میومتر) حضور دارند. این بافت نابجا می‌تواند در طول هر چرخه قاعدگی تجزیه شده و خونریزی کند، که اغلب منجر به قاعدگی‌های دردناک و سنگین می‌شود. آدنومیوز حدود 20 تا 35 درصد از زنان را تحت تأثیر قرار می‌دهد و آگاهی نسبت به آن در مقایسه با اندومتریوز کمتر است، با تأخیرهای تشخیصی مشابه.

علائم آدنومیوز از بدون علامت یا ناراحتی خفیف تا درد مزمن لگنی، خونریزی غیرطبیعی قاعدگی، ناباروری، گرفتگی شدید یا درد تیز لگنی در طول قاعدگی (دیسمنوره)، و درد حین رابطه جنسی (دیسپارونی) متغیر است. شدت علائم با یافته‌های تشخیصی همیشه رابطه مشخصی ندارد و حدود یک‌سوم افراد مبتلا بدون علامت هستند. این بیماری معمولاً در دیواره پشتی عضله رحم رخ می‌دهد، اما ممکن است در هر بخشی از میومتر دیده شود و در صورت تمرکز در یک ناحیه، می‌تواند توده‌ای به نام آدنومیوما ایجاد کند.

آدنومیوز نیز مانند اندومتریوز یک بیماری وابسته به استروژن است که در زنان در سنین باروری دیده می‌شود و معمولاً پس از یائسگی از بین می‌رود. با وجود بحث‌های علمی درباره ارتباط آن با اندومتریوز، اغلب به‌صورت مستقل یا همراه با اندومتریوز رخ می‌دهد. تشخیص آن معمولاً با سونوگرافی پیشنهاد می‌شود، اما معیارهای تشخیصی استاندارد محدودی دارد و درمان‌های هورمونی یا جراحی (مانند هیسترکتومی) برای مدیریت علائم آن استفاده می‌شود، به‌ویژه در مواردی که حفظ باروری مدنظر نباشد. کمبود تحقیقات باکیفیت در مورد آدنومیوز، نیاز به مطالعات بیشتر را برجسته می‌کند.

خلاصه توصیه‌ های راهنمای عمل بالینی استرالیا برای تشخیص و مدیریت اندومتریوز و آدنومیوز

علائم و نشانه‌های اندومتریوز

1- به اندومتریوز در افرادی که علائمی مانند درد مزمن لگنی، درد قاعدگی، درد عمیق حین یا پس از رابطه جنسی، علائم گوارشی یا ادراری مرتبط با قاعدگی، یا ناباروری دارند، مشکوک شوید (شواهد متوسط).

2- به افراد توصیه کنید که دفترچه یادداشت درد و علائم را نگه دارند (توافق نظر).

3- معاینه شکمی و لگنی برای شناسایی توده‌ها یا علائم لگنی پیشنهاد شود (توافق نظر).

4- اگر معاینه لگنی مناسب نباشد، معاینه شکمی انجام شود (توافق نظر).

اطلاعات و حمایت از افراد مبتلا

5- آگاه باشید که اندومتریوز می‌تواند تأثیرات جسمی، جنسی، روانی و اجتماعی طولانی‌مدت داشته باشد (شواهد کم تا متوسط).

6- نیازهای اطلاعاتی و حمایتی افراد را با توجه به شرایطشان ارزیابی کنید (شواهد کم تا متوسط).

7- اطلاعات جامع و مداوم برای مشارکت فعال در مراقبت ارائه دهید (توافق نظر).

8- با موافقت فرد، شریک زندگی یا خانواده را در بحث‌ها مشارکت دهید (توافق نظر).

9- در مناطق روستایی، خدمات مشاوره و تشخیصی برابر با مناطق شهری ارائه شود (نظر گروه کارشناسی).

تشخیص سریع و مداخله زودهنگام

10- خدمات هماهنگ در جامعه و مراکز تخصصی ارائه شود (توافق نظر).

11- مراقبت جامع با فرآیندهایی برای تشخیص و درمان سریع فراهم شود (توافق نظر).

12- طرح مدیریت بیماری مزمن توسط پزشک عمومی برای دسترسی به خدمات پیشنهاد شود (نظر گروه کارشناسی).

سازمان‌دهی مراقبت

13- شبکه بالینی مدیریت‌شده شامل خدمات جامعه و تخصصی ایجاد شود (توافق نظر).

14- دسترسی به متخصصین زنان، پرستاران تخصصی و خدمات ناباروری فراهم شود (توافق نظر).

15- برای اندومتریوز عمیق، خدمات اضافی مانند جراحان روده و اورولوژیست در دسترس باشد (توافق نظر).

ارجاع به مراقبت ثانویه

16- در صورت علائم شدید یا عدم پاسخ به درمان اولیه، به متخصص زنان ارجاع شود (توافق نظر).

17- برای اندومتریوز عمیق روده، مثانه یا حالب، به متخصص زنان و زایمان که علاقه‌مند به اندومتریوز است ارجاع دهید (توافق نظر).

18- جوانان زیر 17 سال به متخصص زنان و زایمان کودکان ارجاع شوند (توافق نظر).

مراقبت بین‌رشته‌ای

19- در موارد پیچیده مانند درگیری مثانه یا عدم بهبود علائم، به تیم چندرشته‌ای ارجاع شود (نظر گروه کارشناسی).

تشخیص اندومتریوز

20- معاینه یا تصویربرداری طبیعی اندومتریوز را رد نمی‌کند (شواهد بسیار کم).

21- معاینه لگنی برای ارزیابی اولیه پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم).

22- سونوگرافی واژینال برای تشخیص اندومتریوما توصیه شود (شواهد بسیار کم).

23- سونوگرافی تخصصی برای بررسی اندومتریوز عمیق پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم).

24- سونوگرافی تخصصی توسط متخصص تصویربرداری زنان تفسیر شود (توافق نظر).

25- در صورت نامناسب بودن سونوگرافی واژینال، سونوگرافی شکمی انجام شود (توافق نظر).

26- از CA125 سرمی برای تشخیص استفاده نشود (شواهد بسیار کم).

27- سطح CA125 ممکن است با اندومتریوز مرتبط باشد، اما طبیعی بودن آن بیماری را رد نمی‌کند (شواهد بسیار کم).

28- ام‌آر‌آی لگنی به‌عنوان تشخیص اولیه استفاده نشود (شواهد بسیار کم).

29- برای ارزیابی اندومتریوز عمیق، ام‌آر‌آی پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم).

30- ام‌آر‌آی توسط متخصص تصویربرداری زنان تفسیر شود (توافق نظر).

31- سی‌تی‌اسکن به‌عنوان تشخیص اولیه استفاده نشود (شواهد بسیار کم).

32- در صورت عدم دسترسی به ام‌آر‌آی، سی‌تی‌اسکن برای اندومتریوز عمیق پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم).

33- سی‌تی‌اسکن توسط متخصص تصویربرداری زنان تفسیر شود (توافق نظر).

34- لاپاراسکوپی برای تشخیص و درمان پیشنهاد شود، حتی با سونوگرافی طبیعی (شواهد بسیار کم).

35- برای اندومتریوز عمیق، قبل از لاپاراسکوپی، سونوگرافی یا ام‌آر‌آی انجام شود (شواهد بسیار کم).

36- لاپاراسکوپی توسط متخصص جراحی لاپاراسکوپی انجام شود (توافق نظر).

37- در لاپاراسکوپی، بیوپسی برای تأیید تشخیص یا رد بدخیمی پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم).

38- اگر لاپاراسکوپی کامل اندومتریوز را نشان ندهد، مدیریت علائم ادامه یابد (شواهد بسیار کم).

تشخیص آدنومیوز

39- سونوگرافی برای تشخیص آدنومیوز پیشنهاد شود، هرچند معیارها محدود است (شواهد بسیار کم).

40- ام‌آر‌آی به‌عنوان روش اولیه استفاده نشود، اما در موارد خاص مناسب است (توافق نظر).

عوامل هدایت‌کننده درمان اندومتریوز

41- درمان بر اساس علائم و ترجیحات بیمار باشد، نه مرحله بیماری (توافق نظر).

42- شرح دقیق ظاهر و محل اندومتریوز مستند شود (توافق نظر).

مدیریت دارویی درد اندومتریوز با مسکن‌ها

43- آزمایش کوتاه‌مدت (مثلاً 3 ماه) NSAID یا پاراستامول پیشنهاد شود (توافق نظر).

مدیریت دارویی درد آدنومیوز با مسکن‌ها

44- آزمایش کوتاه‌مدت NSAID یا پاراستامول برای درد آدنومیوز پیشنهاد شود (توافق نظر).

مدیریت دارویی درد اندومتریوز با داروهای ضد نوروپاتیک

45- شواهدی برای یا علیه استفاده از داروهای ضد نوروپاتیک وجود ندارد (توافق نظر).

46- در صورت درد شدید یا بدتر شدن شرایط، به متخصص درد ارجاع شود (توافق نظر).

مدیریت دارویی اندومتریوز با درمان‌های هورمونی

47- درمان هورمونی می‌تواند درد را کاهش دهد بدون اثر منفی دائمی بر باروری (شواهد متوسط).

48- درمان هورمونی (مانند قرص ضدبارداری یا پروژستوژن) پیشنهاد شود (شواهد متوسط).

49- در صورت عدم اثربخشی درمان اولیه، به متخصص زنان ارجاع شود (توافق نظر).

50- برای اندومتریوز عمیق، 3 ماه آگونیست GnRH قبل از جراحی پیشنهاد شود (توافق نظر).

مدیریت دارویی آدنومیوز با درمان‌های هورمونی

51- درمان هورمونی می‌تواند درد و خونریزی را کاهش دهد (شواهد کم).

52- درمان هورمونی برای آدنومیوز پیشنهاد شود (شواهد کم).

53- در صورت عدم اثربخشی، به متخصص زنان ارجاع شود (توافق نظر).

مدیریت غیر دارویی و غیر جراحی درد اندومتریوز

54- شواهدی برای گیاهان دارویی چینی وجود ندارد و ممکن است مضر باشد (شواهد کم).

55- شواهد محدودی برای اثربخشی طب سوزنی وجود دارد (شواهد بسیار کم تا متوسط).

مدیریت غیر دارویی و غیر جراحی درد آدنومیوز

56- شواهد کمی برای مدیریت غیر دارویی آدنومیوز وجود دارد (توافق نظر).

مدیریت جراحی اندومتریوز

57- گزینه‌های جراحی با بیمار بحث شود (شواهد بسیار کم).

58- جراحی با لاپاراسکوپی انجام شود، مگر در موارد منع مصرف (شواهد بسیار کم).

59- برداشتن کیست به جای تخریب آن پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم تا کم).

60- برای اندومتریوز عمیق، به متخصصین ماهر ارجاع شود (نظر گروه کارشناسی).

مدیریت جراحی آدنومیوز

61- شواهدی برای یا علیه جراحی آدنومیوز وجود ندارد (توافق نظر).

ترکیب جراحی و درمان هورمونی برای اندومتریوز

62- پس از جراحی، درمان هورمونی برای تداوم فواید پیشنهاد شود (شواهد بسیار کم تا متوسط).

ترکیب جراحی و درمان هورمونی برای آدنومیوز

63- آدنومیوز معمولاً با درمان هورمونی یا جراحی جداگانه درمان شود (توافق نظر).

هیسترکتومی برای اندومتریوز

64- شواهدی برای یا علیه هیسترکتومی وجود ندارد؛ ضایعات قابل مشاهده برداشته شود (توافق نظر).

65- جزئیات هیسترکتومی با بیمار بحث شود (توافق نظر).

66- هیسترکتومی با لاپاراسکوپی انجام شود، مگر در موارد منع مصرف (توافق نظر).

هیسترکتومی برای آدنومیوز

67- شواهدی برای اثربخشی هیسترکتومی بر درد وجود ندارد، اما خونریزی شدید رفع می‌شود (توافق نظر).

68- جزئیات هیسترکتومی با بیمار بحث شود (توافق نظر).

استراتژی‌های تقویت باروری در اندومتریوز

69- مدیریت ناباروری با تیم بین‌رشته‌ای انجام شود (نظر گروه کارشناسی).

70- فواید و خطرات جراحی لاپاراسکوپی بحث شود (شواهد کم تا متوسط).

71- برداشتن یا تخریب اندومتریوز برای بهبود شانس بارداری پیشنهاد شود (شواهد کم تا متوسط).

72- درمان سرکوب هورمونی برای افرادی که قصد بارداری دارند، پیشنهاد نشود (شواهد کم تا متوسط).

پیگیری اندومتریوز بدون علامت

73- پیگیری برای اندومتریوز عمیق یا اندومتریوماهای بزرگ‌تر از 3 سانتی‌متر پیشنهاد شود (توافق نظر).

اندومتریوما (کیست‌های تخمدانی ناشی از اندومتریوز)

پیشگیری ثانویه اندومتریوز

74- جراحی پیشگیرانه بدون علامت توصیه نشود (توافق نظر).

خطر سرطان اندام‌های تناسلی

75- شواهد قطعی برای ارتباط اندومتریوز با سرطان وجود ندارد (نظر گروه کارشناسی).

جهت اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

Australian physical activity clinical practice guideline for people with moderate to severe traumatic brain injury

برچسب‌ها: تعریف اندومتریوز, تعریف آدنومیوز, راهنمای اندومتریوز, گایدلاین اندومتریوز

+ نوشته شده در سه شنبه هفتم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 2:24 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

راهنمای عمل بالینی فعالیت فیزیکی 2024 استرالیا برای افراد مبتلا به آسیب ضربه ای مغزی متوسط تا شدید

"راهنمای عمل بالینی فعالیت فیزیکی 2024 استرالیا برای افراد مبتلا به آسیب ضربه ای مغزی متوسط تا شدید (msTBI)"

Sydney, Australia, 2024

هدف راهنما:

- ارائه توصیه‌های مبتنی بر شواهد برای مداخلات فعالیت فیزیکی در افراد مبتلا به آسیب ضربه ای مغزی متوسط تا شدید (msTBI) در تمام گروه‌های سنی (شامل کودکان، نوجوانان، بزرگسالان و سالمندان).

- بهبود سطح فعالیت فیزیکی، کاهش رفتارهای کم‌تحرک و ارتقای سلامت کلی و رفاه اجتماعی

جمعیت هدف:

افراد مبتلا به آسیب ضربه ای مغزی متوسط تا شدید که به‌صورت زیر تعریف می‌شوند:

- آسیب مغزی متوسط: فراموشی پس از ضربه 1 الی7 روز یا نمره مقیاس کمای گلاسکو (GCS) بین 9 تا 12

- آسیب مغزی شدید: فراموشی پس از ضربه بیش از 7 روز یا نمره GCS ≤8

مخاطبان هدف:

متخصصان سلامت مانند فیزیوتراپیست‌ها، کاردرمانگران، روانشناسان و دیگر گروه‌های مرتبط که با افراد مبتلا به msTBI در محیط‌های مختلف بیمارستانی، مراکز سرپایی، جامعه، خانه و مدارس کار می‌کنند.

نتایج کلیدی:

- بهبود سطح فعالیت بدنی، آمادگی قلبی-تنفسی، قدرت عضلانی، تحرک، مشارکت اجتماعی، خلق و کیفیت زندگی.

- کاهش بیماری‌های همراه و مرگ‌ ومیر ناشی از کم‌تحرکی.

پایه شواهد:

- شواهد مستقیم محدود برای msTBI، با توصیه‌هایی که اغلب از شواهد غیرمستقیم (مانند سکته مغزی و فلج مغزی) و اجماع کارشناسان اقتباس شده‌اند.

-تأکید بر مداخلات فعالیت فیزیکی فردی و هدف‌محور.

خلاصه توصیه‌ها

خلاصه توصیه‌های درمانی مبتنی بر شواهد "راهنمای عمل بالینی فعالیت فیزیکی 2024 استرالیا برای افراد مبتلا به آسیب ضربه ای مغزی متوسط تا شدید “(msTBI) در جدول ۳ از صفحه ۲۵ الی ۳۲ مطرح شده است (برای دسترسی به فایل پی دی اف اینجا کلیک کنید).

نتیجه‌گیری:

- مداخلات فعالیت فیزیکی، متناسب با اهداف و نیازهای فردی باید به‌عنوان یک روش استاندارد برای متخصصان سلامت که با افراد مبتلا به mSTBI کار می‌کنند، در نظر گرفته شود.

- تحقیقات بیشتر برای پر کردن شکاف‌های شواهد و بهبود استراتژی‌های اجرایی لازم است.

- این راهنما هر پنج سال به‌روزرسانی خواهد شد تا شواهد جدید و پیشرفت‌های حوزه را منعکس کند.

نویسنده: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

مقالات فیزیوتراپی

مقالات استخوان شناسی

مقالات آناتومی اندام فوقانی

مقالات آناتومی اندام تحتانی

مقالات آناتومی ستون فقرات

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات رادیولوژی

مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

برچسب‌ها: آسیب ضربه ای, راهنمای آسیب مغزی, گایدلاین آسیب ضربه ای, راهنمای صدمه مغزی

+ نوشته شده در شنبه چهارم اسفند ۱۴۰۳ ساعت 0:31 توسط فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار |

چرا باید هوش مصنوعی را فقط به عنوان یک دستیار در بررسی مقالات پژوهشی در نظر داشت؟

هوش مصنوعی (AI) به طور فزاینده‌ای به عنوان یک دستیار قدرتمند در بررسی مقالات پژوهشی ظاهر شده است و کاربردهای متنوعی در این زمینه دارد:

1. جستجوی پیشرفته و دسترسی به منابع:
موتورهای جستجوی هوشمند: موتورهای جستجوی مبتنی بر هوش مصنوعی می‌توانند با تحلیل معنایی و ارتباط بین کلمات، نتایج دقیق‌تر و مرتبط‌تری را در میان حجم عظیمی از مقالات علمی ارائه دهند.
پایگاه‌های داده تخصصی: هوش مصنوعی به توسعه پایگاه‌های داده تخصصی کمک کرده است که با استفاده از الگوریتم‌های یادگیری ماشین، می‌توانند مقالات مرتبط با یک موضوع خاص را شناسایی و دسته‌بندی کنند.

2. تحلیل و پردازش داده‌ها:
استخراج اطلاعات کلیدی: هوش مصنوعی می‌تواند به طور خودکار اطلاعات کلیدی مانند نویسندگان، چکیده، روش تحقیق، نتایج و منابع را از مقالات استخراج کند.
خلاصه‌سازی خودکار: الگوریتم‌های هوش مصنوعی قادرند مقالات طولانی را به صورت خلاصه و مفید ارائه دهند، که این امر به صرفه‌جویی در زمان محققان کمک می‌کند.
تحلیل داده‌های آماری: هوش مصنوعی می‌تواند در تحلیل داده‌های آماری موجود در مقالات پژوهشی به محققان کمک کند و الگوها و روندهای مهم را شناسایی کند.

3. ارزیابی کیفیت و اعتبار مقالات:
تشخیص تقلب: هوش مصنوعی می‌تواند با بررسی الگوهای نوشتاری و محتوای مقالات، موارد تقلب علمی را شناسایی کند.
ارزیابی اعتبار: الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌توانند با بررسی عواملی مانند تعداد استنادها، تأثیر مجله و شهرت نویسندگان، اعتبار یک مقاله را ارزیابی کنند.

4. نگارش و ویرایش مقالات:
پیشنهاد کلمات و عبارات: هوش مصنوعی می‌تواند در هنگام نوشتن مقاله، کلمات و عبارات مناسب را پیشنهاد دهد و به بهبود کیفیت نوشتار کمک کند.
بررسی گرامر و نگارش: ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی می‌توانند خطاهای گرامری و نگارشی را در مقالات شناسایی و اصلاح کنند.

مزایای استفاده از هوش مصنوعی در بررسی مقالات:
صرفه‌جویی در زمان: هوش مصنوعی می‌تواند بسیاری از وظایف تکراری و زمان‌بر را به صورت خودکار انجام دهد.
افزایش دقت: هوش مصنوعی می‌تواند با دقت بیشتری اطلاعات را تحلیل و پردازش کند و از خطاهای انسانی جلوگیری کند.
دسترسی آسان: ابزارهای هوش مصنوعی به راحتی در دسترس هستند و می‌توانند توسط محققان در هر زمان و مکانی مورد استفاده قرار گیرند.

چالش‌ها و محدودیت‌ها:

نیاز به داده‌های آموزشی: الگوریتم‌های هوش مصنوعی برای عملکرد صحیح به داده‌های آموزشی زیادی نیاز دارند.
عدم درک کامل متن: هوش مصنوعی هنوز قادر به درک کامل معنای متن و مفاهیم پیچیده نیست.
مسائل اخلاقی: استفاده از هوش مصنوعی در بررسی مقالات می‌تواند مسائل اخلاقی مانند تقلب و سرقت علمی را به همراه داشته باشد.

خلاصه:

با وجود چالش‌ها و محدودیت‌ها، هوش مصنوعی به سرعت در حال توسعه است و پتانسیل زیادی برای بهبود فرآیند بررسی مقالات پژوهشی دارد. در آینده، می‌توان انتظار داشت که هوش مصنوعی نقش مهم‌تری در این زمینه ایفا کند و به محققان در کشف دانش جدید و انتشار نتایج تحقیقات خود کمک کند.

بنابراین، هوش مصنوعی به عنوان یک دستیار پژوهشی، فرآیند بررسی مقالات را سریع تر، دقیق تر و کارآمدتر کرده است. با این حال، پژوهشگران باید از محدودیت های این فناوری آگاه باشند و نتایج را به دقت بررسی کنند.

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

مقالات فیزیوتراپی

مقالات استخوان شناسی

مقالات آناتومی اندام فوقانی

مقالات آناتومی اندام تحتانی

مقالات آناتومی ستون فقرات

تصویر و ابتدا-انتهای عضلات اندام های فوقانی و تحتانی

مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر

مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)

مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه

مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی

مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (CNS & PNS)

مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن

مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)

مقالات سیستم قلبی، عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه

مقالات رادیولوژی

مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مقالات مروری سیستماتیک (نظام مند) و گایدلاین های بالینی

طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن

ویدیوها در آپارات